Türkiye’nin Akdeniz kıyılarındaki en değerli doğal yaşam alanlarından biri olan Fethiye kumsalları, her yıl iribaşlı deniz kaplumbağalarının (Caretta caretta) yuvalama mücadelesine sahne oluyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından deniz kaplumbağalarının korunması ve popülasyonlarının izlenmesi amacıyla yürütülen çalışmalar 2026 yılında da sürdürülüyor.

Pamukkale Üniversitesi’nden Dr. Doğan Sözbilen’in yürütücülüğündeki projenin bilimsel ekibinde Üsküdar Üniversitesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Doğukan Mutlu da yer alıyor. Üsküdar Üniversitesi’nden gönüllü öğrencilerin de destek verdiği saha çalışmalarında Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi’ndeki Caretta caretta yuvaları izleniyor, yuvalama alanları korunuyor ve yavruların denize sağlıklı biçimde ulaşabilmesi için gerekli önlemler alınıyor.

Yuva sayılarında düşüş olmaması sevindirici

Üsküdar Üniversitesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Doğukan Mutlu, yuvalama kumsallarında hem biyolojik hem de genetik çalışmaların aralıksız sürdüğünü belirterek, şunları söyledi: 

“Elde ettiğimiz verilere göre Caretta caretta yuva sayılarında bir düşüş yaşanmaması oldukça sevindirici. Bu durum, koruma çalışmalarının uzun vadede meyvesini verdiğini ve deniz kaplumbağalarının bu kumsalları kullanmaya devam ettiğini gösteriyor.”

Koruma çalışmaları ve insan faktörü

Yürütülen koruma faaliyetleri kapsamında yuvaların tespiti, kafeslenmesi ve yavruların denize güvenle ulaşması sağlanıyor. Ancak araştırma ekibi, kumsallardaki yoğun insan baskısına da dikkat çekiyor. Karaot plajında yer alan, özellikle Akgöl bölgesindeki yuvalama kumsalına yapılan kontrolsüz araç girişleri, hassas yuvalama alanları için ciddi bir risk oluşturuyor.

Sürdürülebilir turizm ve kumsalın geleceği

Turizmin sürdürülebilirliği, temelde dayandığı doğal çevrenin ne kadar korunduğuna bağlıdır. Fethiye kumsalları hem turizm hem de nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağaları için büyük önem taşıyor. Kumsallar gündüz tatilcileri ağırlarken, gece deniz kaplumbağalarının güvenliği için temel kurallara özen gösterilmesi gerekiyor. Hava karardıktan sonra kullanılan el feneri, cep telefonu ışığı veya yakılan ateşler yavruların yönünü şaşırmasına neden olurken, yüksek ses ve gürültü anaç kaplumbağaların yumurtlamadan denize dönmesine yol açabiliyor. Kumsala yerleştirilen koruma kafeslerine müdahale edilmemesi de yavruların sağlığı açısından kritik bir rol oynuyor. Sahadaki araştırmacı ve gönüllüler, insan ve doğanın uyum içinde yaşaması adına sürdürülebilir turizm farkındalığı oluşturmak için bilgilendirme çalışmalarını sürdürüyor. 

 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı